Türk futbolunun son zamanlarda içinde bulunduğu kaotik durum teknik adamlar ayağında da kendini gösteriyor. Yerli teknik adamlar bazında sürekli aynı yüzlerin takım çalıştırdığı bir kısır döngü var. Global futbola ayak uyduramayan bir dönem geçiriyoruz. Öyle ki Avrupa bu konuda çok ciddi çalışmalar yaparken Türk futbolunda pek bir ışık görünmüyor. Nitekim Türkiye'de teknik adamlar, başarısız olsalar ve görevine son verilseler bile kısa bir süre içerisinde ya başka bir takımın başına geçiyor ya da herhangi bir TV spor programında yorumculuğa geçiş yapıyor. Yalnızca onlar değil, antrenörlük kursundan lisans alan eski futbolcular da takım başına geçmek yerine önce yorumculuk yapmaya başladılar. Bu öyle olası bir hal aldı ki özellikle devlet televizyonu TRT'nin spor kanalı, artık görevine son verilen veya yeni yetişen teknik adamların vitrini olarak görülüyor. Kısacası sürekli takım değiştiren Türk teknik adamlar artık TRT'yi piyasa aracı olarak kullanıyorlar.
Türkiye'de antrenörlük değil spor yorumculuğu cazip
Büyük bir serbest piyasası olan sektörün aktörleri Avrupa'daki meslektaşlarının oldukça gerisinde kalıyor. Nedeni ise sadece yaş ile ilgili değil, mesele şans bulmakla da alakalı. Fakat öyle bir grup daha var ki sezon boyunca takımdan takıma geçiyor. Bu teknik direktörlerin sezon boyunca 3 ayrı takımı çalıştırdığı ve birkaç spor televizyon programında bile görüldüğü oluyor. Ayrıca Anadolu takımlarının da sezona başladıkları hocayla ligi götürdükleri bir kaç istisna hariç pek olası bir durum değildir. Bu tablonun ilginç yönü ise arka arkaya almış oldukları başarısız sonuçlardan sonra görevine son verilen bir teknik adam; ligin iyice şekillenmeye başladığı, yani puan sıralaması itibariyle düşme hattındaki takımların belli olmaya başladığı durumlarda başka bir takıma kurtarıcı olarak gelebiliyor.
Avrupa'daki teknik adamlar ise teknik direktörlük lisansı alınca spor programlarına değil takım çalıştırmaya ya da tecrübeli bir teknik adamın yardımcısı olarak işe başlıyor. Bizim ülkemizde ise yapılan derhal bir spor programında yorumculuk yapmak.
Peki Avrupa'da durum gerçekten nasıl?
En azından bir kaç yıldır durum değişmiş durumda.. Jose Mourinho'nun genç bir teknik adam iken Porto ile sıçrama yapması, yine bir Portekizli Andre Villas-Boas'ın 33 yaşında Avrupa'ya damga vuran bir başarı elde etmesi, Pep Guardiola'nın Barcelona ile yakaladığı başarılarteknik adamların genç olması konusunda bir fikir atağı başlattı.
Avrupa'da yeni yüzler...
İtalya
Özellikle İtalya genelinde futbolseverlerin çoğunluğunda, İtalyan teknik adamların futbol konusunda dünya çapında bilgi, birikim ve donanıma sahip olduklarına dairbir görüş hakim. İtalyan teknik adamlar yabancılara oranla daha fazla tercih ediliyor, beğeniliyor ve kredileri yüksek. Fatih Terim'li Milan'ı hatırlayınız.. Son bir kaç yıldır kıdemli yeni teknik adamlar piyasada geri plana düşerken yeni mezun genç antrenörler adından söz ettirmeye başladı. Federasyonun da arkasında durduğu antrenörlük kursları oldukça yüksek standartlara ulaştı. Serie A ve B kulüpleri bu kurslardan lisans alan teknik adamları, yeni keşfedilmiş yıldız adayı genç bir futbolcu gözüyle takip ediyorlar. Özellikle bu sezona bakıldığında İtalyan teknik adamlar bazında gençleşme hakim ve yeni bir jenerasyon var. Kıdemli hocalar Zaccheroni, Mutti, Mazzone, Colomba, Novellino, Gasperini , Ranieri, Delneri, Dino Zoff, Trapattoni ve De Canio gibi kurt isimler dinlenmeye çekilmek zorunda.
Juventus'u çalıştıran Antonio Conte (43), Milan'da Massimiliano Allegri (43), Fiorentina'da Vincenzo Montella (38), Bologna'da Pierpaolo Bisoli (44), Cagliari'de Massimo Ficcadenti (43), Atalanta'da Stefano Colantuono (48), Pescara'da Giovanni Stroppa (44), Catania'da Rolando Maran(49), Cagliari'de Ivo Pulga (48), Chievo'da Eugenio Corini (42), Inter'de Andrea Stramaccioni (36), Palermo'da Giuseppe Sannino (55), Parma'da Roberto Donadoni(49), Sampdoria'da Ciro Ferrara (45) Seria A'da kariyer yapmaya başladılar.
Serie A'da bir çok takımı çalıştırmış olan Renzo Ulvieri'nin başında olduğu lisans kursu büyük ilgi görüyor. Kursun son çıkardığı isimler Montella, Stroppa ve Corini bugün Seria A'da görev başında. Yine teknik adamlık lisansını İtalya'da alan Roberto Di Matteo (42) bugün Chelsea'nin başında ve geçen yıl Şampiyonlar Ligi şampiyonluğu yaşadı, geçen yıl Fiorentina'yı çalıştıran Sinisa Mihajlovic'de (43) bu yıl Sırp Milli takımının başında görev yapıyor.
İngiltere
İngiltere'de de yeni menajerler görev başında..
Teknik adam konusunda dünyanın en istikrarlı ligi olan Premier lig takımlarında pek yeni yüz görmek pek mümkün olmasa da istikrar söz konusu olduğu için bu durum eleştrilemez. Aston Villa'da Paul Lambert (42), Liverpool'da Brendan Rogers (39) , Swensea City'de MichaelLaudrup (49) ve West Bromwich'de Steve Clarke (48) yine Avrupa'da boy gösteriyor. Özellikle Brendan Rodgers'dan Liverpool'lular çok umutlular.Rodgers'ın Jose Mourinho ile 4.5 yıl Chelsea'de görev yapmış olması CV'sinde önemli bir artı. Chelsea'nin bir kaç yıldız isim de onun hakkında olumlu görüşler bildirdi. Jose Mourinho ile çok pozitif bir ilişkisi var. Bunu Nuri Şahin'in Liverpool'a transferinde görebiliyoruz.
İspanya
İspanya'da bir değişim hakim..
Valverde, Aragones,Victor Munoz, Camacho, Luis Fernandez, Clemente, Del Bosque, Serra Ferrer ve Schuster gibi başarılı isimler artıkLa Liga'da takım çalıştıramıyorlar. Nedeni ise İspanya'da esen teknik adam rüzgarı..
İspanya'dan lisans alan Pep Guardiola (41) Barcelona'dan ayrılmadan önce toplamadık kupa bırakmamıştı.Keza Arjantin'li Diego Simeone'de (42) Atletico Madrid ile UEFA ve Super Kupa'yı alarak Avrupa'yı sallamıştı.Tito Vilanova (44) bu yıl Barcelona'nın başında ama zaten hep kulübün içerisindeydi.Espanyol'un başında eski futbolcusu Mauricio Pochettino (40) var, lisansını alır almaz Espanyol eski futbolcusuna bir şans verdi ve görev başına getirdi. Real Madrid'in eski futbolcularından Michel(49)'de 3 yıldır teknik adamlık yapıyor. Getafe'de vasat üstü bir grafik çizdikten sonra bu yıl Sevilla'nın başına getirildi. Getafe, Michel'den sonra takımın başına genç bir teknik adam olan Luis Garcia (39)'yı getirdi. Deportivo'da ise Jose Luis Oltra'yı (43) görebiliyoruz. Levante'de 33 yaşından beri teknik adamlık yapan Juan Ignacio Martinez(49),Sporting Gijon'da Jose Ramon Sandoval (44), bir dönem Sevilla'yı çalıştıran Manolo Jimenez (48) Real Zaragoza ve Unai Emery'nin (40) görevine son veren Valencia'da eski futbolcusu Mauricio Pellegrino (41) görev yapıyor.
Almanya, Fransa, Hollanda, Portekiz...
Almanya'da ise yaş olarak daha tecrübeli teknik adamlar tercih ediliyor. Antrenör kurslarının dünya çapında şöhreti olan Almanya, yıldız statüsünde teknik adamları liginde barındırıyor ve istikrar hakim.
Lyon'da bu yıl genç teknik adam Remi Garde'ı (46) görüyoruz. Henüz teknik adamlık kariyerinde deneyimi olmayan Garde'e Lyon kulübü büyük destek veriyor ve ona bir şans tanıdı. Ajax da eski futbolcusu Frank De Boer'u (42) 2 yıl önce takımın başına getirdi ve memnun, De boerilk kez Ajax ile teknik adamlık kariyerine başladı.
Portekiz'de ise müthiş bir genç teknik adam rüzgarı esiyor. Porto zaten Mourinho ve Villas-Boas ile bu akımın öncüsü oldu. Bu yıl ise Vítor Pereira (43) takımın başında, Guimares'de Rui Vitória (42), Paços Ferreria'da Paulo Fonseca (39), Rio Ave'de Nuno Santo (38), Olhanense'de eski Lazio'lu yıldız Serigo Conçeicao (37),Estoril'de Rui Vitoria (42), Academica'da Pedro Emanuel (37), Maritimo'da Pedro Martins (42), Gil Vicente'de Paulo Alves (42) ve Moreirense'de Casquilha (43) kariyerlerinde başarıyı yakalamak için çalışıyorlar.
Güney Amerika
Güney Amerika'da çok çarpıcı örnekler var. Teknik adamlık kariyerine 27 yaşında başlayan bir teknik adamdan bahsedelim. Arjantinli Luis Zubeldia.. Geçirdiği ağır sakatlık sonrası teknik direktörlüğe geçiş yaptı ve kariyerine Lanus takımıyla başladı. Bugün 31 yaşında, Racing Club kulübünü çalıştırıyor ve adı gelecekte Arjantin Milli takımı için geçiyor. Küme düşerek büyük hayalkırıklığı yaşatan River Plate 1. lige geri döndü. Takımın başında eski futbolcusu Matias Almeyda (38) var. Yakın zamanda futbolu bırakan eski futbolcular Nestor Sensini (46), Juan Antonio Pizzi (44) , Arruabarrena (37) ve Barros Schelotto (39) 'da teknik adamlığa adım attılar ve bu yıl takım çalıştırma şansı yakaladılar. Brezilya'da ise genç teknik adamlar pek şans bulamıyor. 50 yaş üstü teknik adamların büyük bir hakimiyeti var.
Milletvekili-yorumcu, Jüri üyesi-yorumcu..
Sonuç olarak Avrupa futbolundaki teknik adamlar genelinde müthiş bir gençleşme, onun ötesinde yeni isimleri vitrine çıkartma rüzgarı var, bazı Güney Amerika kulüpleri de bu akıma ayak uydurmaya çalışıyor. Türkiye'de ise bazı malum isimlerin 2 gün teknik adamlık yapıp 3. gün yorumculuğa başladıktan sonra 4. gün yine bir takımın başına geçmeleri gerçeği var.
Diğer yandan Hakan Şükür, Oktay Derelioğlu, Arif Erdem, Tümer Metin, İlhan Mansız, Sergen Yalçın, Mustafa Doğan, İbrahim Üzülmez, Metin Tekin ve Ümit Özat gibi isimlerin bugün antrenörlük yapmak yerine, TV'lerde boy gösteriyor oluşu fotoğrafını görebiliyoruz.
Karamsar bir tablo ama milletvekili-yorumculuk yapan da var, jüri üyeliği yapan da var.
Avrupa'da böyle bir durum yok mu? Elbette var , Gary Neville teknik adamlık lisansı olmasına rağmen spor yorumculuğu yapıyor, Chistian Vieri'nin lisansı var ama TV'de yorum yapıyor, Stefan Effenberg lisansı var ama o Bundesliga yorumculuğu yapmayı seçiyor. Yani örnekler var ama bizim tv kanallarındaki , bizim eski futbolcularınki gibi bir tablo söz konusu asla değil. Türkiye'de antrenörlük lisansı bir kenara dursun, yorumculuk, jürilik tam gaz.
Vee; Nihat Doğan teknik direktör oldu
Fakat yine de Türkiye'de olumlu gelişmeler de yaşanmıyor değil. Sevindiren haberler de var..
Teknik direktör olduğu haberleri çıkan şarkıcı Nihat Doğan'ın teknik direktörlük belgesi gerektiren bu iş için belgesi olmadığı ve teknik direktörlük değil sportif direktörlük yaptığı ancak teknik adamlık lisansı almak için harekete geçeceği öğrenildi.
Örnek aldığı isim Mourinho
En kısa sürede teknik direktörlük kursuna katılarak belge de alacağını söyleyen Nihat Doğan, tercümanlık yaparken dünyanın en önemli teknik adamı olan Real Madrid'in hocası Jose Mourinho'yu kendisine örnek alıyormuş.
Not:Bu bir Zaytung haberi değildir
HABER: KORAY DUSOVA /
